شأن و منزلت زن

 

شأن و منزلت زن

 

زن در جاهلیت پیش از اسلام، در بدترین دوران عمر خود به سر می برد. در سرزمینی که برای زنان حقوق طبیعی و شئون انسانی قائل نبودند. نور اسلام درخشیدن گرفت و زن را از افکار جاهلی خلاصی بخشید و او را به عروج ملکوتی و افق های روشن نایل گردانید. آری، زن حقیقتی است که در طول تاریخ فراز و نشیب های فراوانی را تحمل کرده و از زنده به گور شدن تا خدایی شدن را به خود دیده است.

آنگاه که اسلام در آسمان تاریک جاهلیت درخشید، به زن عزت بخشید. فرزند دختر را حسنه و برکت خواند و زنان را ریحانه معرفی کرد. زن غیر از حقیقت انسانی، چهره های مختلف دیگری را نیز در خود نهفته دارد که باید آن جلوه های مختلف کشف و آن صورت های گوناگون هویدا شود تا آن گونه که هست، شناسائی و معرفی گردد.

 

حیا و عفت، اساس حفظ عزت و شخصیت

 

زنِ جامعه اسلامی، با آگاهی کامل از شخصیت والای خویش و با علم به مسائل ضروری زندگی در بُعد معنوی و مادی، و با شناخت دنیا و فرهنگ خود، باید به پاسداری از اصیل ترین فضیلت، یعنی حیا و عفت بپردازد و در پرتو آن، سعادت دنیا و آخرتش را تأمین کند. هیچ عامل معنوی چون حفظ حیا و عفت در سعادت زن مؤثر نیست. ظهور فعلی این ویژگیها در زنان، اساس حفظ عزت و شخصیت انسانی است. امیر مومنان علی (ع) درباره این دو صفت انسانی فرموده اند: حیا، کلید هر خوبی و عفت، منشأ هر خیری است.

 

الگو در قرآن

 

قرآن کریم، پیامبر اسلام را الگو و انسان کاملی معرفی می کند و در این جهت میان زن و مرد فرقی نیست؛ ولی خلق و خوی ویژه زنانه و احساسات لطیف و عواطف رقیق زن و مسئوولیت هایی که در نظام آفرینش بر دوش او نهاده شده، ایجاب می کند که زنان نیز، الگویی کامل و اسوه ای بی بدیل از جنس خود داشته باشند تا بتوانند آنچه را از زن انتظار می رود و قرآن و سنت نیز آنها را تأیید می کند، در سیره اخلاقی، اجتماعی و خانوادگی تو تبلور یافته بنگرند و به او تأسی جویند. بی تردید، زهرای مرضیه (ع) نسخه وجودی پیامبر اکرم (ع) است ولی در این نسخه وجودی، مسائل بیشتری برای زنان تبلور یافته که در عرصه خانواده و قلمرو اجتماعی مفیدتر و آموزنده تر است.

 

 

 

 

الگوی زنان امت اسلامی

امت اسلامی، همواره زنانی تربیت کرده که شایسته است الگوی دیگران باشند. زن مسلمانِ معاصر از این الگوها کم ندارد؛ چرا که زنانی از بستر تاریخ برخاسته اند که بشریت به وجود آنان افتخار می کند و امت اسلامی از داشتن آنان به خود می بالد. ولی همه این ها باید به یک الگوی مطلق منتهی شوند که کسی جز دخت والامهر پیامبر (ص) و مادر حسنین و زینب قهرمان و ام کلثومِ نام آور نیست. او کسی است که یازده امام معصوم که الگوهای کامل همه انسان ها هستند. از نسل پاک اویند و جُز او، کسی شایسته چنین مقامی نیست. آری، اگر زهرا نبود، راه بی نشان بود و زنانِ خداجوی، سرگردان و گمراه می ماندند.

 

مقام زن در فرهنگ وحی

زن در فرهنگ اسلامی ما، مظهر قداست و پاکی موجب خیر و برکت شناخته شده و از ارزش و احترام فوق العاده ای برخوردار است. هویت زن، هویت جامعه است و در واقع ارزش گذاشتن به زن و کمالات و خدمات بیایان او، ارزش نهادن به همه جامعه است. این ارزش قائل شدن برای زن، فقط در دین مبین اسلام نیست و به طور کلی در فرهنگ وحی از زن به عظمت یاد شده است. برای نمونه می توان به داستان حضرت مریم اشاره کرد. مریم مقدس، تجلی گاه یکی از بزرگ ترین اعجازهای آسمانی معرفی می شود و وجود عیسی (ع) یکی از تجلیات کمال روحانی این زن به شمار می رود. مریم، با تقوا و درایت بود و لحظه ای از توجه به پروردگارش باز نمی ماند و بر اثر همین فضائل، آغوشش مهد پرورش عیسای مسیح گردید.

 

حجاب، تدبیر آفرینش

اسلام که زن را گوهر گرانبهای هستی می داند، حجاب را هم چون صدف، بهترین وسیله برای حفظ و ثبات شخصیت او معرفی کرده است. اسلام مقام زن را در جامعه بالا برده و برای ترقی و سعادت او، خدمات شایان و قابل توجهی انجام داده است. حجب و حیا که از ویژگی های فطری زن است، تدبیر نیکوی آفرینش برای حفظ مقام و موقعیت زن در برابر مرد است. زنان مسلمان در پرتو پوشش و حجاب اسلامی، نقش سازنده خود را ایفا نموده و ثابت کردند که زن مسلمان، کالای تبلیغاتی نیست.

 

نقش زن در فرهنگ جامعه

فرهنگ جامعه که برآیند ارزش ها، اندیشه ها و خواسته های ملت است، به میزان وسعت و اعتبارش همواره در معرض آفاتی گوناگون بوده است. در اغلب جوامع از جمله ایران قبل از انقلاب، زنان به عنوان هدف، ابزار و موضوع اصلی این آفات بوده اند. در واقع زنان به جهت تأثیرگذاری عمیق و گسترده ای که می توانند در سطوح مختلف جامعه داشته باشند، به عنوان بهترین راه جهت انتقال آفات فرهنگی انتخاب می شوند و از ویژگی های جسمی، عاطفی و نقش اجتماعی بانوان برای تهاجم به فرهنگ سوء استفاده می شود. در این زمانه حساس، این بر عهده زنان ایرانی است که به وظیفه حیاتی خود در مقابل این آفات آگاهی یافته و با پیروزی از رهنمودهای بزرگان دین به آن عمل کنند.

 

زن و جهاد

زن صدر اسلام، با حفظ حدودی که خداوند برای او قرار داده بود، در صحنه های مختلف اجتماعی، سیاسی و نظامی حضوری فعال داشته و به عنوان عنصری کارآمد و مفید، در دفاع از اسلام و حکومت اسلامی نقش های مهمی را ایفا می کرد. حضور زنانی مانند نُسَیبه، جراحه و ام عطیه که در بسیاری از غزوات و جنگ های پیامبر (ع) حضور داشتند و عهده دار مسئوولیت امداد بودند، راه را برای زنان امت اسلامی باز کرده که در صورت نیاز، می توانند با حضور مستقیم به عنوان پرستار و همچنین شرکت غیر مستقیم، مانند تشویق مردان برای رفتن به جبهه، فرستادن امکانات و کمک برای زرمندگان اسلام اقدام کنند. بیان نقش زنان در جنگهای صدر اسلام در زمان پیامبر (ع) می تواند راه گشای امت در شرکت هر چه بیشتر آنان در نبرد با استکبار جهانی باشد.

 

موقیعت زن ایرانی

 

زن ایرانی در مقایسه با وضعیت زن در جهان امروز، بهترین موقعیت را در حرمت گذاری به حدود و حقوقش دارد و واقعیت های افتخار برانگیزی چون مشارکت های بی نظیر سیاسی و اجتماعی که همه به برکت انقلاب و  اسوه گیری از وجود گران قدر حضرت زهرا (ع) به دست آمده، به طور انکار ناپذیری مؤید و گواه آن است. انقلاب شکوهمند اسلامی ایران، حرکت زنان و نهضت مؤثر آنان را، در میدان های مختلف فرهنگی، سیاسی و علمی، به عنوان یکی از بهترین شاخص های انقلاب عظیم اسلامی اعلام داشته، و بسیاری از شکوفایی جامعه را، در پرتو حرکت خردمندانه و هوشیارانه زنان جامعه اسلامی معرفی می کند.

 

زن مربی بشریت

 

الفبای حقوق خانواده در اسلام، بر پایه محبت پی­ریزی شده و نقش آفرینِ هستی، زن را نقش آفرین تاریخ آفریده است. زن مربی بشریت است و کانون تربیت خانواده، بدون این مربی شایسته، رنگ سعادت نخواهد دید و خانه، حضور مسئوولانه و مدبرانه مادری کاردان را می طلبد. این نقش نمی تواند تشریفاتی یا حتی قراردادی باشد و حق تعالی در نظام زیبا و حکیمانه آفرینش زن را در چنین جایگاهی قرار داده است. زن کانون هستی و پایگاه مهر ورزی و عشق خانواده، مرکز آموزش صفا، صمیمیت، ایثار و عطوفت به همگان است.

 

حضور اجتماعی زنان

 

تردیدی نیست که حضور اجتماعی زنان و فعالیت آنها در عرصه های سیاسی به خودی خود نه تنها ممنوع نیست، بلکه مطلوب هم است؛ مگر این که به وظایف خانوادگی زنان لطمه زده و جنبه های اصیل مادری و همسری آنها را به خطر اندازد. زن مسلمان امروز، باید خطبه ها و خطابه های زهرا و زینب (ع) را که در شرایط سخت روحی ایراد کرده اند، نه یک بار، بلکه بارها و بارها و بارها بخواند تا متوجه شود که الگوهای واقعی زن مسلمان، چگونه در کنار وظایف مادری و همسری، به بیان حقایق پرداختند و راز زندگی معنوی زن را آشکار ساختند. زن مسلمان امروز، با داشتن الگوهای برجسته ای چون زهرا و زینب باید در مسائل سیاسی و اجتماعی بی تفاوت نبوده و وظایف خویش را با پاس داشت از وظایف مادری و همسری انجام دهد.

 

زن، خانواده، جامعه

 

بی تردید سعادت هر جامعه، در گرو سعادت خانواده های آن است. خانواده، کانون پرورش نسل آینده است و زن در خانواده، مرکز اصلی مهر و عاطفه می باشد. کمبود عواطف در جامعه، زندگی افراد را خشک و بی روح می کند و نسل بعد را روز به روز از سعادت فردی و اجتماعی دور می سازد. امام خمینی (ره) که با قیامش، حیاتی دوباره به شخصیت زن ایرانی بخشید، در پیامی زن را به عنوان مربی صلاح و فساد یک جامعه معرفی می فرماید: « نقش زنان در عالم، از ویژگی های خاص برخوردار است. صلاح و فساد یک جامعه، از صلاح و فاسد زنان در آن جامعه سرچشمه می گیرد. زن یکتا موجودی است که می تواند از دامن خود افرادی به جامعه تحویل دهد که از برکاتشان یک جامعه، بلکه جامعه ها به استقامت و ارزش های والای انسانی کشیده شوند و می تواند به عکس آن باشد.

 

آسیه، پیکره ایمان

 

نظری به تاریخ حیات زن در اعصار پیشین و جستجو در رویدادهای گوناگونی که زن عهده دار نقش آنها بوده این نکته را آشکار می سازد که هرگاه زن جان و روان خویش را پاک دارد و به عوالم روحانی بگراید و هر بار که ضمیر خویش را از نگار هوس و ظاهر سازی ها بزداید، چنان با عظمت و نیرومند می شود که حتی ممکن است تعیین سرنوشت تاریخ ملتی، به اراده او بستگی پیدا کند.

نمونه بارز این زنان، آسیه همسر فرعون است. آسیه در زبان قرآن به عنوان الگویی کامل در مقام عشق ورزی به ایمان خدا معرفی گردیده است. او پیشرو تمام زنانی است که با دلی مالامال از نور ایمان، فکر و عقیده ای محکم و استوار دارند. آری، زن در جهان آفرینش می تواند به گونه ای نیرومند و نافذ گردد که آسیه آن زن خداجوی بود.

 

 

/ 0 نظر / 20 بازدید